Αποταμιευτικό πρόγραμμα
- Alfa Point
- Αποταμίευση
- 26 Φεβρουαρίου 2024
Το αποταμιευτικό πρόγραμμα είναι το ασφαλιστικό εργαλείο με το οποίο βάζετε συστηματικά ένα μέρος των εσόδων σας στην άκρη, ώστε να εξασφαλίσετε οικονομική σταθερότητα στο μέλλον. Χωρίζεται σε δύο βασικούς τύπους: το παραδοσιακό, με σταθερή εγγυημένη απόδοση, και το Unit Linked, που συνδέεται με αμοιβαία κεφάλαια.
- Πολλοί οικονομολόγοι συνιστούν ποσοστό αποταμίευσης μεταξύ 10% και 20% του εισοδήματος.
- Όσο νωρίτερα ξεκινήσετε, τόσο λιγότερα χρειάζεται να αποταμιεύετε κάθε χρόνο για τον ίδιο στόχο.
- Η αναπροσαρμογή ασφαλίστρων δίνεται συνήθως σε τρεις επιλογές: 0%, 3% ή 5% ετήσια αύξηση — και είναι γεωμετρική, όχι προοδευτική.
- Το παραδοσιακό δίνει εγγυημένη απόδοση και δυνατότητα δανείου· το Unit Linked δίνει ευελιξία, έκτακτες καταβολές και μερική εξαγορά.
- Η Απαλλαγή Πληρωμής Ασφαλίστρων αναλαμβάνει τα ασφάλιστρα μέχρι τη λήξη, αν ο συμβαλλόμενος δεν μπορεί να εργαστεί ή αποβιώσει.
- Διακοπή εντός τριών ετών από την έναρξη ενεργοποιεί penalties — πιθανότατα θα πάρετε λιγότερα από όσα καταβάλατε.
Το αποταμιευτικό πρόγραμμα αποτελεί καίρια πτυχή του οικονομικού σχεδιασμού. Παρακάτω θα δείτε τις βασικές αρχές της αποταμίευσης, τους δύο τύπους προγραμμάτων, την πιο σημαντική συμπληρωματική κάλυψη και τις απαντήσεις στις ερωτήσεις που μας γίνονται πιο συχνά.
Βασικές αρχές της αποταμίευσης
Αποταμιεύουμε το περίσσευμα, όχι το υστέρημα
Η αποταμίευση αφορά το περίσσευμα των εσόδων μας: το μέρος των χρημάτων που δεν χρειαζόμαστε άμεσα για τις καθημερινές μας ανάγκες. Είναι σημαντικό να το κατανοήσουμε αυτό — αποταμιεύουμε και επενδύουμε το περίσσευμα.
Πολλοί οικονομολόγοι συνιστούν ποσοστό αποταμίευσης μεταξύ 10% και 20% του εισοδήματος. Το ποσοστό αυτό προσαρμόζεται ανάλογα με τις προσωπικές συνθήκες και τους στόχους του καθενός.
Η αποταμίευση είναι ανταποδοτική
Λειτουργεί κατ' αρχήν ανταποδοτικά: όσο περισσότερα καταβάλλουμε, τόσο περισσότερα μπορούμε να αναμένουμε όταν έρθει η στιγμή να αντλήσουμε τα κεφάλαιά μας.
Πότε να ξεκινήσω
Η ιδανική στιγμή είναι όσο το δυνατόν νωρίτερα. Όσο νωρίτερα ξεκινήσει κάποιος, τόσο λιγότερα χρήματα θα χρειαστεί να αποταμιεύει κάθε χρόνο σε σχέση με κάποιον που ξεκινά σε μεγαλύτερη ηλικία.
Για παράδειγμα, κάποιος που ξεκινά στα 30 του έχει περισσότερο χρόνο να φτάσει σε έναν στόχο των 50.000€ όταν γίνει 60, σε σύγκριση με κάποιον που ξεκινά στα 40. Πρακτικές οδηγίες για την καθημερινή διαχείριση θα βρείτε στο πώς να κάνω αποταμίευση.
Αναπροσαρμογή ασφαλίστρων
Η αναπροσαρμογή είναι επιλογή του πελάτη. Οι περισσότερες ασφαλιστικές εταιρίες δίνουν τρεις επιλογές ετήσιας αύξησης των ασφαλίστρων: 0%, 3% ή 5%. Η λογική είναι ότι κάθε χρόνο αυξάνεται το ποσό της αποταμίευσης και έτσι ισοσκελίζεται ο πληθωρισμός — τα σημερινά 100€ σίγουρα δεν θα έχουν την ίδια αγοραστική δύναμη μετά από 20 χρόνια.
Η επιλογή θέλει ιδιαίτερη προσοχή: η αναπροσαρμογή είναι γεωμετρική και όχι προοδευτική. Το ποσοστό δηλαδή δεν υπολογίζεται κάθε χρόνο πάνω στο αρχικό ασφάλιστρο, αλλά πάνω στο ασφάλιστρο της προηγούμενης χρονιάς, οπότε η αύξηση επιταχύνεται με τα χρόνια.
Τύποι αποταμιευτικών προγραμμάτων
Τα παραδοσιακά προγράμματα αντιπροσωπεύουν την κλασική προσέγγιση, με σταθερή απόδοση και αξιοπιστία. Τα Unit Linked συνδυάζουν την ασφάλεια με τη δυνατότητα ανάπτυξης μέσω επενδύσεων.
Παραδοσιακό αποταμιευτικό πρόγραμμα
Προσδίδει στον ασφαλισμένο σταθερότητα, αλλά και περιορισμούς στην ευελιξία:
- Σταθερή εγγυημένη απόδοση: ανεξάρτητα από τις αλλαγές στις αγορές, ο ασφαλισμένος βασίζεται σε προκαθορισμένο ποσοστό απόδοσης του κεφαλαίου του.
- Δυνατότητα δανείου: το κεφάλαιο που έχει ήδη συσσωρευτεί μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εγγύηση για τη λήψη δανείου.
- Λιγότερη ευελιξία στο ποσό: από τη στιγμή που οριστεί το αρχικό ποσό, παραμένει σταθερό σε όλη τη διάρκεια του προγράμματος.
- Απουσία έκτακτης καταβολής: τα περισσότερα παραδοσιακά προγράμματα δεν επιτρέπουν πρόσθετες εισφορές πέραν των συμφωνημένων.
- Μόνο αναπροσαρμογή ασφαλίστρου: η μόνη παράμετρος που μπορεί να προσαρμόσει ο ασφαλισμένος είναι το ποσό που καταβάλλει ως ασφάλιστρο.
- Αδυναμία μερικής εξαγοράς: δεν μπορεί να αποσυρθεί μέρος του κεφαλαίου, μόνο ολική εξαγορά.
Unit Linked αποταμιευτικό πρόγραμμα
Το βασικό στοιχείο που το ξεχωρίζει είναι η επένδυση σε αμοιβαία κεφάλαια. Τα αμοιβαία κεφάλαια συγκεντρώνουν κεφάλαια από πολλούς επενδυτές για να δημιουργήσουν ένα ολοκληρωμένο χαρτοφυλάκιο, επενδύοντας σε μετοχές, ομόλογα και άλλα χρηματοοικονομικά εργαλεία.
- Μεγάλη ευελιξία στις επενδυτικές επιλογές: ο πελάτης επιλέγει από ευρεία γκάμα επενδυτικών προφίλ, από συντηρητικά έως επιθετικά, και μπορεί να τα τροποποιεί κάθε χρόνο.
- Ευελιξία στο ποσό: το ποσό αποταμίευσης αυξάνεται ή μειώνεται στην επέτειο του συμβολαίου.
- Έκτακτες καταβολές: επιτρέπονται κατά τη διάρκεια του συμβολαίου, σε περιόδους που υπάρχει επιπλέον διαθέσιμο κεφάλαιο.
- Αναπροσαρμογή ασφαλίστρου: το επίπεδο των εισφορών προσαρμόζεται στις οικονομικές δυνατότητες και ανάγκες.
- Μερική ή ολική εξαγορά: ο ασφαλισμένος μπορεί να πάρει μέρος ή το σύνολο του συσσωρευμένου κεφαλαίου.
- Ενημέρωση σε πραγματικό χρόνο για το ποσό που έχει στον λογαριασμό του, με πλήρη διαφάνεια στην απόδοση των επενδύσεων.
- Διαχείριση από ΑΕΔΑΚ: τα χρήματα διαχειρίζονται σε συνεργασία με Ανώνυμη Εταιρία Διαχείρισης Αμοιβαίων Κεφαλαίων — συνήθως θυγατρική της ασφαλιστικής.
Σύγκριση: παραδοσιακό vs Unit Linked
Χαρακτηριστικό | Παραδοσιακό | Unit Linked |
|---|---|---|
Απόδοση | Σταθερή, εγγυημένη | Συνδεδεμένη με αμοιβαία κεφάλαια |
Ποσό αποταμίευσης | Σταθερό μετά τον ορισμό του | Αυξομειώνεται στην επέτειο του συμβολαίου |
Έκτακτες καταβολές | Δεν προσφέρονται στα περισσότερα | Ναι, καθ' όλη τη διάρκεια |
Αναπροσαρμογή ασφαλίστρου | Ναι — η μόνη παράμετρος που αλλάζει | Ναι |
Μερική εξαγορά | Όχι, μόνο ολική | Ναι, μερική ή ολική |
Γιατί αξίζει να μπείτε σε τέτοιο πρόγραμμα και τι εξυπηρετεί, το αναλύουμε στο γιατί να κάνω αποταμιευτικό πρόγραμμα.
Απαλλαγή Πληρωμής Ασφαλίστρων (ΑΠΑ)
Η ΑΠΑ είναι η πιο σημαντική συμπληρωματική κάλυψη ενός αποταμιευτικού προγράμματος και αφορά τον συμβαλλόμενο. Ενεργοποιείται σε δύο περιπτώσεις: αν ο συμβαλλόμενος δεν μπορεί να εργαστεί λόγω αναπηρίας ή ανικανότητας, και σε περίπτωση θανάτου του.
Όταν ενεργοποιηθεί, η ΑΠΑ αναλαμβάνει την καταβολή των ασφαλίστρων μέχρι τη λήξη του προγράμματος, χωρίς καμία επιπλέον επιβάρυνση για τον ασφαλισμένο.
Παράδειγμα
Γονέας συνάπτει αποταμιευτικό πρόγραμμα για το παιδί του, με ποσό αποταμίευσης 1.000€ τον χρόνο και διάρκεια 20 χρόνια. Μετά τα 5 πρώτα χρόνια του συμβολαίου προκύπτει αναπηρία, με αποτέλεσμα να μην μπορεί να εργαστεί.
Τότε ενεργοποιείται η ΑΠΑ και η ασφαλιστική εταιρία αναλαμβάνει να πληρώνει 1.000€ τον χρόνο για τα υπόλοιπα 15 χρόνια. Έτσι η οικονομική εξασφάλιση του παιδιού συνεχίζεται ανεξάρτητα από το τι θα συμβεί στον γονέα.
Συχνές ερωτήσεις για τα αποταμιευτικά προγράμματα
Το Εγγυητικό Κεφάλαιο προχωρά πρώτα σε απογραφή των ασφαλισμένων και αποτιμά το Χαρτοφυλάκιο Ζωής. Στη συνέχεια επιχειρείται η μεταβίβαση του χαρτοφυλακίου σε άλλη ασφαλιστική εταιρία πρόθυμη να το αναλάβει.
Αν δεν υπάρξει ενδιαφέρον, ξεκινά η διαδικασία αποζημίωσης των ασφαλισμένων. Στα συμβόλαια με δικαίωμα εξαγοράς, η αποζημίωση φτάνει την αξία εξαγοράς, με ανώτατο όριο τα 30.000€. Αν το συμβόλαιο δεν έχει λήξει, η αποζημίωση καλύπτει την αξία εξαγοράς κατά την ημερομηνία ανάκλησης, με το ίδιο ανώτατο όριο των 30.000€.
Εξαρτάται από τον τρόπο που επενδύθηκαν τα χρήματά σας, την απόδοση των επενδύσεων και τους όρους του συμβολαίου. Στα Unit Linked οι επενδύσεις γίνονται συνήθως σε αμοιβαία κεφάλαια ή άλλα χρηματοοικονομικά προϊόντα, που εξελίσσονται ανάλογα με την αγορά.
Ανάλογα με τις αποδόσεις, είναι δυνατόν να πάρετε πίσω περισσότερα από όσα καταθέσατε, υπάρχει όμως και ο κίνδυνος να πάρετε λιγότερα αν οι αποδόσεις είναι αρνητικές.
Ναι, υπάρχει δυνατότητα προσθήκης προαιρετικών καλύψεων, οι οποίες διαφέρουν ανάλογα με την ασφαλιστική εταιρία. Οι πιο συνηθισμένες είναι η απαλλαγή πληρωμής ασφαλίστρων, το προσωπικό ατύχημα, το επίδομα σοβαρών ασθενειών και η απώλεια εισοδήματος.
Καταβάλλονται στον δικαιούχο που ορίστηκε κατά την αίτηση ασφάλισης. Ανάλογα με την εταιρία, το ποσό μπορεί να περιλαμβάνει μόνο όσα είχε καταβάλει ο ασφαλισμένος ή και την υπεραπόδοση.
Ναι. Στη λήξη το κεφάλαιο καταβάλλεται είτε εφάπαξ είτε σε μηνιαίες καταβολές, σε μορφή σύνταξης, και ο ασφαλισμένος επιλέγει. Στις μηνιαίες καταβολές όμως πολλές εταιρίες έχουν ελάχιστο ποσό: αν το ποσό που προκύπτει είναι μικρότερο από αυτό, η εφάπαξ καταβολή είναι μονόδρομος.
Ο ασφαλισμένος έχει το δικαίωμα ανά πάσα στιγμή να σταματήσει το συμβόλαιο και να πάρει τα χρήματα πίσω. Προσοχή όμως: αν το συμβόλαιο σπάσει εντός 3 ετών από την έναρξη — ο χρόνος διαφέρει ανά εταιρία — εφαρμόζονται penalties, οπότε κατά πάσα πιθανότητα θα πάρετε λιγότερα από όσα πληρώσατε.
Είναι συνετό, όταν κάνουμε αποταμιευτικό πρόγραμμα, να αφήνουμε τα χρήματα τουλάχιστον για 3 έτη ώστε να μη βγούμε ζημιωμένοι.
Συμπέρασμα
Η αποταμίευση είναι θεμέλιο στοιχείο για την οικονομική σταθερότητα. Μέσω ενός αποταμιευτικού προγράμματος δημιουργείτε ένα ασφαλές οικονομικό περιβάλλον και προετοιμάζεστε για τις μελλοντικές σας ανάγκες. Η επιλογή ανάμεσα σε παραδοσιακό και Unit Linked εξαρτάται από το πόση ευελιξία θέλετε και πόσο ρίσκο αντέχετε.
Σχετικά άρθρα
